Flitstournee van Ricciotti Ensemble in Noorden

Vrijwillgers in het zonnetje
Het Ricciotti Ensemble — een straat-symfonieorkest van ongeveer veertig musici — richt tijdens elke tournee de schijnwerpers op een andere doelgroep.

Het straatsymfonieorkest Ricciotti doet zijn naam hier duidelijk eer aan.

Nu 2011 het Europese Jaar van de Vrijwilliger is, heeft deze groep musici besloten de focus op die grote groeperingen in ons land te richten. Deze 6-7 procent van onze bevolking (meer dan een miljoen mensen) die als vrijwilliger iets doen voor een betere samenleving is van onmetelijk belang voor de samenhang van onze maatschappij; sterker nog: zonder deze vrijwilligers zou de Nederlandse maatschappij reeds tijdens de heerschappij van vorige, anders samengestelde regeringen — welke minder door destructiedrift werden geleid — ineengestort zijn.

Mee op tournee: Leine
Op maandag 28 februari doet het ensemble dat in het Noorden des lands, waar op die ene dag drie plaatsen worden bezocht: twee in de provincie Groningen en één in Friesland.
Het geheel begint in alle vroegte, om 09:30 uur in de Remmelt Booy School te Doezum (Terpstrastaat 12); in de vroege middag, vanaf 13:15 treedt het orkest op in CBS De Wegwijzer in De Wilp (Oosterweg 56). Het avondconcert wordt gegeven in de provincie Friesland, te Buitenpost. Vanaf 19:30 kunnen vrijwilligers en allen, die daartoe op enigerlei wijze worden gedwongen, luisteren in de Brandweerkazerne aldaar (Vaart 4).
Singer/songwriter Leine reist met het ensemble mee.

Pianoduo Scholtes & Janssens presenteert nieuwe cd zondag in cultuurcentrum De Oosterpoort

Drie fin de siècle meesters
Impresariaat Da Ponte presenteert, in samenwerking met De Oosterpoort, op zondag 27 februari, 's middags om 16:00 uur, in de hal van dat cultuurcentrum het pianoduo Lestari Scholtes & Gwylim Janssens. Alle geïnteresseerden kunnen dat muziek-gebeuren  — pianospel en de presentatie van een cd met werken van Rachmaninov, Debussy en Ravel door dit duo — bijwonen: de entree is gratis.

Pianoduo Lestari Scholtes en Gwylim Janssens

De Russische componist Sergej Rachmaninov (1873-1943) heeft het een en ander aan intens slechte muziek geschreven, zo rond de vorige eeuwwisseling: de werken voor piano en orkest en de symfonieën; deze munten uit door banaliteit afgewisseld met een aaneenschakeling van kitsch-elementen. Daar staat tegenover dat diezelfde musicus geniale stukken heeft gecomponeerd, zoals preludes en etudes voor piano, en vooral de Vespers opus 37 uit 1915. Ook de Zes duetten opus 11 (1894) behoren tot de categorie betere composities van Rachmaninov.
Voor de beide andere, Franse, meesters geldt dat ze alleen maar werken van hoge kwaliteit hebben geleverd. Claude Debussy (1862-1918) is zelfs één van de vier aartsvaders van de twintigste eeuwse muziek [1], en zijn drie stukken voor twee piano's, getiteld En blanc et noir (1915) horen we ook niet alle dagen.
Het een klein uur durende geheel op de te presenteren compact disc wordt besloten met een stuk balletmuziek, geschreven voor Djagilev, getiteld La Valse. Deze compositie heeft een grotere bekendheid gekregen als orkestwerk en dan is er sprake van een vorm van in noten gevatte fin de siècle kunst. Voor zijn pianoduo vraagt Maurice Ravel wel wat van de beide spelers: vingervlugheid, intensiteit en een steeds verder op te bouwen spanning.
_________
Een Nabeschouwing van de presentatie is maandag 28 februari op deze site te vinden. Ook op onze zustersite Muziek en mensen zult u dan nog wel enkele op- en aanmerkingen kunnen aantreffen.
__________
[1] De drie andere aartsvaders van de nieuwe muziek zijn Arnold Schönberg (1874-1951),  Béla Bartók (1881-1945) en Igor Stravinski (1882-1971).

Jos van der Kooy speelt orgelwerken van Liszt

De regelmatige bezoekers van concerten in de Lutherse Kerk in de Haddingestraat van onze metropool zullen het allemaal wel weten. Na afloop ligt er op de tafel, die voorafgaande aan concerten als balie dient, veel informatiemateriaal, en als het even meezit, ligt daar niet alleen het gebruikelijke, fraaie drukwerk, maar een enkele keer vindt men er ook nog een stapeltje fraai vormgegeven posters met daarop de aankondiging van komende concerten, waarover men zich eveneens mag ontfermen. Hieronder hebben we, als gegevens met betrekking tot het concert van vrijdag 25 februari zo'n poster afgebeeld.
Meer informatie hierover is te vinden in een artikel van woensdag 23 februari, te vinden op onze zustersite Tempel der Toonkunst.

__________
Een Nabeschouwing, opgenomen op onze zustersite, is hier te lezen.

Monodrama Anaïs Nin van Louis Andriessen op donderdag 24 februari, Grand Théâtre Groningen

Louis Andriessen heden ten dage

Louis Andriessen.
© Boosey & Hawkes

Een thans, tevens internationaal, beroemde — medio jaren tachtig van de vorige eeuw nog jonge — Nederlandse componist met wie ik de toen heersende sfeer van de eigentijdse Nederlandse muziek aan een kritische beschouwing onderwierp en tevens met hem trachtte een blik twee tot drie decennia vooruit te werpen, zei er zeker van te zijn dat de toekomst van het Nederlandse muziekleven een kwart eeuw later — dus min of meer thans — in eerste instantie zou zijn verbonden aan de naam Louis Andriessen (geboren 1939) en diens indertijd zo opvallend vaak voorkomend unisono, waarbij een heel directe associatie werd gelegd met diens compositie De Staat (1972-76), een werk met teksten van de antiek-Griekse filosoof in Athene: Plato (427-347 vóór onze jaartelling).

Cristina Zavalloni, de muze van
componist Louis Andriessen.

Of de visie van die componist van toen in het huidige Nederlandse muziekleven hout snijdt, is niet tot in detail duidelijk, maar daar staat tegenover dat Louis Andriessen nog steeds actief is als zelfstandig werkend componist, en dat is, vooralsnog, een belangrijker gegeven dan het hierboven omschrevene.

Monodrama Anaïs Nin
In 2009 is Andriessen begonnen aan het monodrama Anaïs Nin, voor één stem en acht instrumentalisten, met een toegevoegde film. De componist heeft het stuk in 2010 voltooid en inmiddels doet het de ronde door ons land. Dit is speciaal geschreven voor degene die thans als zijn muze geldt: de Italiaanse zangeres Christina Zavalloni [1], die het samen met met ensemble Nieuw Amsterdams Peil [2] zal uitvoeren.

Anaïs Nin (1903-1977).

De inspiratiebron voor dat monodrama is de dochter van de musicus — pianist en componist — Joaquin Nin (1879-1949): Anaïs Nin (1903-1977), die in Frankrijk werd geboren, en reeds als elfjarige begon met het bijhouden van een dagboek dat als de Linotte zou worden uitgegeven, maar pas nadat de zeven delen omvattende reeks was gecompleteerd. 
Al snel vestigde ze zich in Amerika en schreef ze, mede op instigatie van Henry Miller (1891-1980) — door Gerard Reve (1923-2006) als bosneuker omschreven [3] —, auteur van sterk seksueel getinte literatuur, die de status van wereldvermaardheid zou bereiken [4]. Met hem en zijn vrouw June was Anaïs Nin zeer bevriend, en daarover heeft ze ook gepubliceerd. Er is een periode geweest dat de thans zo beroemde auteur teksten schreef — in de categorie erotica — voor één dollar per bladzijde.

In Grand Théâtre Groningen
De genoemde musici en vocaliste komen naar Groningen om aldaar op donderdag 24 februari, vanaf 20:30 uur, het monodrama Anaïs Nin voor te stellen in het Grand Thëâtre, gevestigd aan de Grote Markt Zuidzijde, tussen de panden die tezamen de grootste horeca-concentratie van Europa vormen.

Het Grand Théâtre aan de zuidzijde van de Grote Markt in Groningen.

NB: Dit monodrama zal tevens worden uitgevoerd tijdens de negentiende editie van het Muziekfestival Dag in de branding, op 12 maart, dat op diverse locaties in Den Haag zal worden gevierd. Daar is de uitvoering nu reeds uitverkocht.
__________
[1] Reeds eerder vertolkte zij werk van Andriessen, zoals La Commedia (2004-2008), Inanna (2003), en La Passione (2000-2002).
[2] het spelerscollectief NAP werd in 2005 opgericht door violiste Heleen Hulst en pianist Gerard Bouwhuis. Het bestaat uit musici die allen zijn gespecialiseerd in de uitvoeringspraktijk van nieuwe muziek.
[3] In zijn eerste bundel reisbrieven Op weg naar het einde (1963). 
[4] Met een hele reeks boeken, doch vooral met Tropic of Cancer (1934) en Tropic of Capricorn (1939).

Doe Mee-dagen en expositie bij Kunstenaarsgroep Zonneschijn werd een doorslaand succesweekend

Gastexposanten
De Doe Mee-dagen die gedurende het afgelopen weekeinde door de Kunstenaarsgroep Zonneschijn was georganiseerd in de wijk De Paddepoel — een expositie van de vaste groep, aangevuld met drie gastexposanten en de mogelijkheid tot participatie door de bezoekers — is een succes geworden. Zaterdag 19 februari was de zaal van de voormalige gereformeerde kerk De Garf aan de Zonnelaan, naast het Atelier Zonneschijn van Salustiano Martha — initiator en cursusleider van groepen beeldend kunstenaars in spe — was tijdens de officiële opening aardig vol.

Tineke Matthijssen, met gegevens in de hand, stelt de exposanten aan de bezoekers voor. V.l.n.r: Derk den Boer, Jolanda Meesters met protagonist Timo, Bernadette Kuis, Salustiano Martha, Tineke Matthijssen en Lies Verdoold.
Achter de rug van Derk den Boer hangen stukken van Lucius; achter Tineke Matthijssen en Lies Verdoold hangen asbstracte stukken van Jolanda Meesters.

Tineke Matthijssen van de vaste groep — over wie we in een vorig artikel van 12 november nader hebben bericht — introduceerde de gastexposanten: Jolanda Meesters, die met enkele categorieën schilderijen was vertegenwoordigd en Derk den Boer, beeldhouwer. Voor beiden bestond nadrukkelijke belangstelling, eveneens van buitenaf, door de organisatie van exposities. De derde gastexposant, Lucius — een jonge kunstenaar, woonachtig en werkzaam in het nabij gelegen, voormalige wijkcentrum Trefkoel — ontdekte Piet Mondriaan (1872-1944), en wist toen wat hij exact wilde. De invloed van die wereldvermaarde Nederlander is in één van de tentoongestelde stukken heel direct, in de daarnaast geplaatste indirect aanwezig. [1]

Terugblik met vergezicht
Vervolgens gaf Tineke Matthijssen het woord aan beeldhouwer Derk den Boer, die ook op organisatorisch vlak in De Paddepoel actief is, onder meer als voorzitter van de Kunstcommissie. Hij nam de aanwezigen mee op een vogelvlucht vanaf de oprichting van de wijk, medio jaren zestig, legde daarbij de nadruk op de kunst op straat en elders, en op de wijze van bouwen, wonen en werken, en — zeker niet in de laatste plaats — op de noodzakelijke cohesie. Zijn pleidooi voor tolerantie — hetgeen een vanzelfsprekende zaak zou moeten zijn — en het overeind houden van een in bijna een halve eeuw bereikt niveau, viel bij de bezoekers in goede aarde. Het zal, gezien het veranderende politieke klimaat in ons land, in onze provincie en in onze stad, energie en inzet van steeds meer mensen vereisen om de kunsten — alle denkbare vormen daarvan — te verdedigen tegen lafhartige aanvallen uit een tot in het merg foute hoek. Niks linkse hobby's, maar een belangrijke levensnoodzaak.

Activiteiten
Het materiaal waarmee Tineke Matthijssen de aangeschovenen — een tafel met uitsluitend vrouwen — liet werken, is speksteen: prettig, doch niet altijd even zacht als wordt aangenomen. Allen die daarmee in de weer waren, maakten een opgetogen indruk. Er is blijkbaar weinig voor nodig om mensen in de basis van diverse kunsten te integreren. dat bleek evenzeer aan andere tafels waar werd getekend en geschilderd.

Jacintha Porrenga, keyboard, en Remy Sschreuder, blokfluit(en).

Een activiteit van een geheel ander kaliber was de begeleidende muziek, gerealiseerd door Jacintha Porringa, die daarvoor gebruik maakte van een hypermodern, multifunctioneel Yamaha-keyboard; zij werd bijgestaan door Remy Schreuder met een reeks blokfluiten. Hoewel ze ook een bundel met vijf aangepaste baroknummers mee hadden, heb ik ze alleen stukken uit een dikke Broadway-bundel horen spelen: voornamelijk uit musicals: Les Misérables, Fiddler on the Roof, enz. 
Hoewel ik persoonlijk een intense afkeer koester jegens dat genre, passen nummers daaruit uitstekend in de gegeven context: er wordt immers alleen gespeeld en niet gekrijst etcetera. De meeste aanwezigen hadden er in ieder geval veel waardering voor.
Moge deze vorm van integratie van de bewoners bij kunstuitingen in de eigen wijk nog vele malen worden herhaald.
__________
[1] Beide dagen tijdens mijn bezoek aan de expo schitterende Lucius door afwezigheid. Daardoor heb ik ook geen toestemming kunnen vragen voor afbeelding van één der stukken en komt er geen separate bijdrage op de site(s) over hem. Dat moesten we binnenkort maar eens inhalen.
__________
Alle hierin afgedrukte foto's werden gemaakt door Feiko van der Veen. Zij maken onderdeel uit van de sfeerimpressie in beelden, die op de Wijkwebsite Paddpoel te zien is.

Nieuw Groninger Bachkoor geeft twee concerten

Een hele tijd zonder Papa Bach
André Cats (geb. 1960) is niet alleen specialist voor oude muziek, maar ook zanger en dirigent. Hij zingt mee in diverse project-koren in binnen en buitenland. Daaronder viel tevens de formatie die verleden jaar, en volgens de planning ook de komende jaren nog, muziek uit de Leidse Koorboeken, verspreid over ons land heeft voorgesteld.
Als dirigent heeft André Cats de laatste jaren op tal van locaties in en om Groningen met diverse formaties concerten gegeven met oude muziek, waarover ten dele op deze site is bericht. Ondanks al die activiteiten, die toch een breed spectrum aan fascinerende muziek hebben geboden, was de grootmeester van de westerse barok, Papa Johann Sebastian Bach (1685-1750), de grote ontbrekende in de naar buiten gerichte werkzaamheden van André Cats.

André Cats op de rug gezien, met koor en klavecinist

Die leemte werd enigszins opgevuld toen André Cats in oktober 2010 vijftig jaar werd en er voor hem een Bach-dag werd georganiseerd. Binnen dat tijdsbestek werd het motet Singet dem Herrn ein neues Lied (BWV 225) ingestudeerd. Zonder die liturgische context zou je al helemaal geneigd zijn dat gebeuren als een fenomeen met dubbele bodem te beschouwen: dus tevens als hommage aan de jubilaris. Doch kom, het éne sluit het andere toch niet uit.

Nieuw vocaal ensemble
Daarmee leek het of een, stilgelegd dan wel sluimerend, gedeelte van het brede scala aan mogelijkheden in en om de veelzijdige musicus (opnieuw) was aangeboord. Dergelijke impulsen gaan veelal direct een eigen leven leiden, en dat bleek ook hier te gebeuren: een nieuw vocaal ensemble was het resultaat: het Nieuw Groninger Bachkoor, bestaande uit ervaren amateurs. Dat laatste is geheel in overeenstemming met de huidige trend waarin steeds meer afstand wordt gehouden tot een oppervlakkige aanpak, die met begrippen als dilettantisme en amateurisme-in-negatieve zin worden omschreven.

Enkele heren uit het koor dat met
André Cats zal optreden.

Twee concerten
Het komende weekeinde verzorgt het nieuwe koor twee concerten: het eerste in de stad Groningen: in de Salvator en mara Kerk aan de Hora Siccamasingel, op zaterdag 19 februari, aanvang 20:15 uur.
Het tweede concert is op zondag 20 februari in de Nicolaïkerk te Appingedam; daar begint het om 15:30 uur in de middag.
Het programma bestaat uitsluitend composities van bovengenoemde 'stamvader' van de dynastie van gedenkwaardige Bach-musici.
Het koor zingt vier motetten: Lobet den Herrn; Kom, Jesu komm; Singet dem Herrn ein neues Lied; en Jesu meine Freude.

Klavecinist Ton van den Berg,
net niet in z'n geheel.

Aansluitend op de vier bovengenoemde Bach-motetten presenteert Ton van den Berg op een klavecimbel — aangezien we het hier over oude muziek hebben, zouden we dat als clavecymbel moeten spellen — het tweede gedeelte van het concert:
Vier Preludes en Fuga's uit Bachs Wohltemperierte Klavier zijn voor die beide gelegenheden uitgekozen: die in C-groot; g-klein; Bes-groot; en die in e-kleine terts.

Andere Tijden als Betere tiedn in Groningen

Al degenen die regelmatig naar het programma Het Verhaal van Groningen kijken, maar de afleveringen over de geschiedenis van de situatie met betrekking tot de boerenknechten en landarbeiders in onze provincie, met name in de periode vóór de Tweede Wereldoorlog — ergo: met nog zeer weinig mechanisatie —, doet er goed aan de aflevering van het programma van NTR/VPRO over recente geschiedenis, zoals dat steevast wordt uitgezonden op Nederland 2 te bekijken,welke op zaterdag 19 februari zal worden gepresenteerd en in de loop van de volgende week zal worden herhaald door het digitale televisiekaaal Geschiedenis 24.
Meer daarover in een artikel van eveneens heden op onze zustersite Tempel der Historie.